Ik verschut je

Delivio Reavon, LA$$A, Mr. Ontspannen, Henkie T. & Chivv – Hans Betaalt De Schade

In januari vlogen C.K. en ik naar Suriname. Omdat we rekening moesten houden met ons budget, kozen we voor het vliegen met SLM. Volgens Surinamers is SLM “een lijk dat nog loopt” en dus bleef het een verrassing of we de bestemming zouden bereiken. Niet veel later bevonden we ons tussen de doodkoppenapen, tapijtslangen, neusberen en mini-kaaimannen. Het lijk liep nog.

In Suriname vertoefden we deels in de hoofdstad, Paramaribo, afgewisseld met trips naar de binnenlanden. In Paramaribo verbleven wij in hetzelfde appartement als M., die C.K. en ik inmiddels meer dan tien jaar kennen en voor haar werk naar Suriname emigreerde. M. is een goede vriendin van C.K. en dus trokken we een maand veel met z’n drieën op.

We leerden al snel dat wij ons volgens de lokale normen niet strak aan een dieet moesten houden. Zo vertelde iemand uit de binnenlanden die inmiddels in Paramaribo woont, dat hij heel hard had getraind om een strak lijf te krijgen. Zijn oma vroeg of het leven in Paramaribo zo moeilijk is, omdat hij eruit ziet als een pinaar. Gelukkig voor haar heeft de Surinaamse keuken veel koolhydraten te bieden en dus aten we elke week meerdere keren nasi en bami met weinig groente. Om geen scheurbuik te krijgen, aten we in de ochtend yoghurt met bessen.

Onderweg naar elke trip, kwamen we langs een tankstation waar grote groepen mannen met luide muziek alcohol drinkend aan het hangen waren. Het bleek voor de gidsen vooral een plek om toeristen voor de laatste keer een toiletstop te laten hebben voordat de reis zich vervolgde naar the middle of nowhere. Het tankstation was het einde van de bewoonde wereld, waar er gevraagd werd of je van plan was om een kleine behoefte (“plassen”) of grote behoefte (“afgaan”) te doen. Afhankelijk van je antwoord, werd bepaald hoeveel Surinaamse Dollars je verschuldigd was.

De eerste trip bracht ons naar Gunsi, waar we door de regen een jungletour gingen doen. De gids zei dat hij nog niet wist “waar onze bedden zouden slapen”, zodoende moesten we wachten om onze boomhut in te richten. “Regen is zegen”, was het motto, dus meegaand als we zijn, trotseerden we de weersomstandigheden met onze regenkleding. We kregen uitleg over medicinale planten, kostgrondjes en hoe peniskokers gemaakt worden. We aten mango van de boom en kregen kritiek op de Nederlandse pedagogische opvoedingsstijlen. Volgens de gids worden kinderen in Nederland niet streng genoeg opgevoed en daarom kregen we een demonstratie hoe wél het zou moeten gaan. Hij deed alsof hij mij in elkaar sloeg toen ik niet gehoorzaamde.

Veel wegen in Suriname hebben grote kuilen. Een taxichauffeur zei dat het een strategie van de overheid is, omdat het landsbestuur niet wil dat men achter het stuur in slaap valt. Iemand anders zei dat dit een optimistische kijk op de luiheid van de overheid is. Het is een voorbeeld van de vele kritiek op de regering, hetgeen vaak tussen neus en lippen geuit wordt. Veel mensen kijken niet meer op van schandalen vanuit politieke gezagsdragers en geven aan eraan gewend te zijn.

Een volgende trip bracht ons naar de Bronsberg. Het was zo uitdagend om er te komen, dat we auto’s terug zagen rijden die de top van de berg niet hadden bereikt door de slecht onderhouden wegen. Wij haalden dankzij een goede chauffeur de top wel. We sliepen in hangmatten op de berg. Er waren slecht onderhouden douches die een legionellacheck in Nederland hoogstwaarschijnlijk nooit zouden overleven. Vervallen gebouwen daar omheen waren volgens de gids twee jaar niet onderhouden geweest. Tweehonderd jaar was ook realistisch geweest, omdat er een wildgroei aan planten was ontstaan en de gebouwen volledig vervallen waren. Het zou een opnamelocatie van een horrorfilm kunnen zijn. We aten kippennek en ananas van een ananasboom en hebben naar een waterval gehiked.

Suriname is het eerste land in het westelijk halfrond dat Chinees nieuwjaar erkent als officiële feestdag. Het was leuk om in de tijd dat wij in Suriname waren, dit feest mee te maken. Sinds het jaar van de slang inging, zagen C.K. en ik dagen achter elkaar elke dag een slang.

Georganiseerde trips brachten ons verder naar de Fredberg, waar ik ongesteld werd op een top van een berg zonder douches, en naar een glamping, waar de omstandigheden meer ontspannen waren. De leukste trip was echter naar Tap Yari in Klaaskreek. In februari wordt er in deze plaats jaarlijks stilgestaan bij de afsluiting van het vorige jaar. Dit door middel van feestelijke muziek, dans en eten van de barbecue. C.K. en ik hadden een pangi gescoord, oftewel de lokale klederdracht en dresscode van het feest. Nadat we de pangi’s hadden laten sticken op de centrale markt, moesten we afwachten wie ons zou ophalen om naar Klaaskreek te gaan. Een huisgenoot en tevens PhD-student had dit namelijk geregeld nadat zij ene Hans, een visverkoper op de markt, voor haar veldwerk had gesproken.

Hans kwam te laat, maar was opgewekt toen hij ons zag. Hij gaf aan gebeden te hebben voor mooie vrouwen en dat zijn gebeden zijn verhoord. Hij wilde niet vertellen hoe oud hij is, want “mijn regel is dat ik zo oud ben als dat ik mij voel”. Om een indicatie te geven zijn Hans’ kinderen, die in drie verschillende landen wonen, bijna van onze leeftijd. Hans vroeg of het erg is dat hij achter het stuur drinkt. Het bleek Campari van 28 procent te zijn. Na het geven van een eerlijke terugkoppeling, zijn we “Hans betaalt de schade” luisterend veilig in Klaaskreek aangekomen. Hans had een verblijfplaats geregeld in Nieuw-Lombe. Dit plaatsje ligt aan de overkant van Klaaskreek en is uitsluitend te bereiken met een kano. De verblijfplaats bleek vier en geen vijf bedden te hebben. Hans vond dit in tegenstelling tot ons vieren niet problematisch en na stampij te hebben gemaakt, vonden we een ander onderkomen. Tap Yari in Klaaskreek bleek de droom van een antropoloog: Een soort Kwaku Festival XXXL, maar dan met louter Surinamers en een paar verdwaalde Nederlanders. Alles wat ik de afgelopen maand had geobserveerd, geanalyseerd en geproefd, kwam op dit feest samen: Mannen die de meest slechte openingszinnen gebruiken, zeer kleine kinderen die beter kunnen dansen dan dat ik ooit in mijn leven zou kunnen en barbecuevlees zonder groente als avondmaaltijd.

Na een maand Suriname en het voortdurend ontwijken van mannen met teksten als “lekker op de wandeling?”, “twee schatteboutjes bij elkaar”, “wat een lekker lange benen” en “mag ik je komen proeven?” was het tijd om naar huis te gaan. Op de airport werd opgemerkt dat C.K. en ik twijfelachtig het vliegtuig instapten en vroeg een bemanningslid van SLM of we niet zouden willen blijven. Toen wist ik nog niet dat de keuze om met het vliegtuig mee te gaan de rest van mijn leven zou bepalen en ik bij terugkomst in Nederland gelijk in verwachting zou raken. Het zet deze bijzondere trip in een ander daglicht, want ik zal niet weer snel zo’n type reis maken. Vandaag, 14 weken zwanger op moederdag, kijk ik met grote dankbaarheid terug op alle kansen en mogelijkheden die ik jarenlang heb gehad om de wereld te ontdekken. Bagage die ik mee zal dragen in het moederschap met een opvoedingsstijl waarbij niet strengheid en agressie, maar liefde en geduld centraal zullen staan.